treść serwisu

Bierki szachowe wyrzeźbione przez Pole Najder w bunkrze w Kołomyi Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN

Bierki szachowe zostały wyrzeźbione przez Polę Najder (z domu Resz) z drewna kasztanowca przy pomocy niewielkiego noża (kozika) w czasie, gdy ukrywała się przed eksterminacją ludności żydowskiej przez Niemców w bunkrze w Kołomyi (1943). Pola, wraz z mężem Marcelim oraz ośmioma innymi osobami, spędziła rok w pomieszczeniu o powierzchni 6 m², które zostało wydzielone ze znajdującej się w odległości 2 m od domu Andrzeja Śliwiaka piwnicy. Pierwotnie pomieszczenie służyło do przechowywania beczek z piwem. Przy pomocy gospodarza, w przyległej do domu szopie zlokalizowano nowe wejście do bunkra. Wejście zostało zakamuflowane poprzez zakrycie go budą dla psa, którą zbito specjalnie w tym celu. Do schronu doprowadzono także prąd, który pozwalał nie tylko na oświetlenie pozbawionego okien pomieszczenia, ale także korzystanie z radioodbiornika. Podczas pobytu w bunkrze Pola pisała dziennik, w którym wspomina, że strugane w ukryciu figury szachowe miały zostać po wojnie ofiarowane jej siostrze (Beli) jako „corpus delicti swojego cierpienia”. W dzienniku można także odnaleźć informację o wykonaniu przez Polę abażuru do lampy ze starej koszuli. Ten obiekt się jednak nie zachował. Czynności takie, jak struganie figur szachowych, wykonywanie abażuru czy pisanie dziennika pomagały wypełnić spędzony w ukryciu, tym samym przetrwać rok wykluczenia, wymuszonej bezczynności oraz nieustannego poczucia zagrożenia. Zachowane w komplecie szachy (32 figury) zostały przekazane do zbiorów Muzeum POLIN przez syna Poli i Marcelego Najderów – Tomasza i są obecnie prezentowane na wystawie stałej.

Komplet bierek szachowych składa się z 32 elementów (bez planszy). W skład kompletu wchodzi 16 pionów oraz 16 figur (4 wieże, 4 skoczków, 4 gońców, 2 hetmanów oraz 2

królów). Wszystkie bierki zostały wykonane ręcznie z drewna kasztanowca. Każdy z elementów zestawu został wyrzeźbiony z jednego kawałka surowca. Na wszystkich pionach i figurach widoczne są ślady rzeźbienia przy pomocy noża. Bierki są naturalnego koloru drewna (nie zostały pomalowane czy polakierowane). Połowa pionów i figur oznaczona została znakiem składającym się z dwóch przecinających się ze sobą linii („X”) od spodu, co umożliwia podzielenie bierek pomiędzy dwóch graczy. W przypadku obiektów oznaczonych krawędź podstawy została dodatkowo obrysowana ołówkiem. Wymiary i forma każdego z tożsamych elementów różnią się nieznacznie ze względu na ręczne wykonanie.

Marta Frączkiewicz

Obiekty

0

Znaleziono 0 obiektów

Brak wyników

Może Cię również zainteresować:

Dodaj notatkę

Edytuj notatkę

0/500

Jakiś filtr
asd