Das Schauspielhaus zu Putbus | Teatr w Putbus

Rycina przedstawia reprezentacyjny fragment zabudowy Putbus, na Rugii zlokalizowanego w miejscu dawnej osady słowiańskiej. Choć pierwowzór widoku jest nieznany, był zapewne jednym z zespołu kompozycji poświęconych zabytkom miasta i pejzażom wyspy, o czym świadczy niewielki wymiar grafiki.

Neoklasycystyczne miasto założone zostało na planie centralnym przez księcia Wilhelma Malte Putbus (1783-1854). Książę pochodził ze średniowiecznego rodu szlacheckiego o słowiańskich korzeniach. Był synem marszałka na dworze szwedzkim, absolwentem uniwersytetu w Greifswaldzie i wojskowym. Po zakończeniu okupacji Pomorza przez wojska francuskie w 1813 roku został gubernatorem generalnym Pomorza szwedzkiego, a po przejściu kraju pod panowanie pruskie feldmarszałkiem. Putbus założył jako miejscowość wypoczynkową w 1810 roku i budował przez około 50 lat. Teatr wzniesiony został w latach 1819-1821 i przypuszczalnie wtedy wykonano jego pierwszy widok.

Widoczna na prezentowanym przedstawieniu aleja, przy której zlokalizowany jest teatr, ujęta została perspektywicznie i biegnie od lewego dolnego rogu ryciny do prawego krańca widoku, gdzie styka się z linią horyzontu. Wzdłuż lewej pierzei stoi szereg domów rozmaitych kształtów zwróconych kalenicą do drogi, oddzielonych od niej łańcuchami zawieszonymi na słupkach. Głównym punktem przedstawienia jest jednak piętrowy, 9-osiowy gmach teatru o boniowanych elewacjach w lewej części. Trzy środkowe osie budynku poprzedza portyk z frontonem wspartym na kolumnach toskańskich. Szczyt frontonu zdobi akroterion, a w tympanonie znajduje się tarcza zegara.

Na sztafaż składają się spacerujący ulicą eleganccy mieszczanie oraz kobieta z koszem idąca po zakupy. Wzdłuż łańcucha i prawą stroną drogi poprowadzono szpalery drzew. Silne światło słoneczne padające od prawej strony kładzie ich cienie na drodze.

Ewa Gwiazdowska-Banaszek