Der Vulkan in Stettin: Gesamtansicht der Werkstätten des Oberhofes. | Wulkan w Szczecinie: Ogólny widok warsztatów przy górnym dziedzińcu

Grafika ukazała się w zeszycie 7 „Die Gartenlaube” z 1889 roku, publikowanym przez Verlag Ernst Keils Nachfolger. Czasopismo niemieckiej klasy średniej było jednym z pierwszych magazynów o masowym zasięgu, docierając nie tylko do europejskich ale i południowoamerykańskich i afrykańskich społeczności niemieckojęzycznych. Sukces zawdzięczało przekrojowym tematom z zakresu kultury, sztuki, nauki i przemysłu, ale też artykułom obyczajowym. 

Ilustracja przedstawia jeden z najważniejszych zakładów przemysłowych Szczecina – stocznię Aktien-Gesellschaft Vulcan. Zabudowa hal fabrycznych położonych przy górnym dziedzińcu ilustrowała artykuł sygnowany H.v.S., Aus den Werkstätten des Vulkan, omawiający historię zakładów od momentu założenia w 1851 roku, po okres prosperity pod koniec lat 80. XIX wieku. Oprócz szerokiej listy cywilnych i wojskowych jednostek pływających wyprodukowanych w Vulcanie w tekście pojawiają się fragmenty opisujące industrialną architekturę i maszynerię składającą się na „obszar samodzielnego miasteczka przemysłowego wyrosłego w ciągu zaledwie kilku dekad na przyjaznym brzegu Odry, godzinę drogi na północ od Szczecina” (A.v.S.). 

Na ilustracji widać ogrodzone drewnianym parkanem liczne hale wznoszone w różnych okresach rozbudowy zakładu. Po lewej stronie znajduje się zwarty szereg niższych, podłużnych budynków krytych dachami dwuspadowymi, zwróconych szczytami do ogrodzenia. Za nimi, w głębi po lewej tak samo wyglądający, piętrowy gmach prostopadły do tego szeregu oraz kilka małych niskich budynków. Po prawej stronie duże, prostokątne, ceglane hale – wyższa i przylegająca do niej niższa – kryte są dachami pilastymi. Za nimi długa hala z oknem pasowym pod gzymsem, kryta dachem kolebkowym. W tle wieża budynku dyrekcji oraz liczne, smukłe kominy górują nad halami produkcyjnymi.

Ewa Gwiazdowska-Banaszek