![mns/a/770 Oprawka do narzędzia krzemiennego - ujęcie z tyłu; Oprawka narzędzia krzemiennego wykonana z lewej tyki jelenia szlachetnego. Przedmiot ma zachowany nadoczniak, służący jako rękojeść i odciętą tykę, w której wydrążono tuleję. Tuleja i rękojeść są niemal równoległe. Na końcu i w środku tulei do osadzania krzemiennego elementu widoczne są wymiażdżenia i wyłamania powstałe na skutek kontaktu z twardym materiałem (np. z drewnem). Na rękojeści i na powierzchni między rękojeścią a tuleją widoczne są zagładzenia powierzchni. Na róży widoczne są wytarcia, zagładzenia i wyłamania. Powierzchnia zabytku pokryta jest pęknięciami i drobnymi wyłuskaniami. Wraz z jasną barwą są efektem wyschnięcia zabytku i braku konserwacji.](/brepo/panel_repo/2022/04/08/p5fjft/contain-360-1000-max-mns-a-770-dscf1556-ppp.jpg)
Oprawa
9600 p.n.e. — 5400 p.n.e.
Muzeum Narodowe w Szczecinie
Jest częścią kolekcji: Epoka kamienia na Pomorzu
Motyka wykonana z kości dużego ssaka, prawdopodobnie tura, pochodzi z Pogorzelicy, pow. gryficki. Odkrył ją przypadkowo w 1971 roku uczeń szkoły w podstawowej z Brzegu Dolnego na Dolnym Śląsku przebywający na wakacjach nad morzem. Początkowo trafiła do zbiorów dawnego Muzeum Archeologicznego we Wrocławiu, w styczniu 1972 roku została przekazana do zbiorów Muzeum Narodowego w Szczecinie. Proces produkcji motyki rozpoczyna odcięcie zbędnego elementu – główki kości, kończy przewiercenie otworu na osadzenie trzonka. Sposobu kształtowania ostrza nie można precyzyjnie odtworzyć ze względu na wyświecenia i zagładzenia powierzchni powstałe w trakcie użytkowania, a także podczas wielowiekowego zalegania w ziemi lub w wodzie. Wydaje się prawdopodobne, że motyka odkryta w Pogorzelicy miała kontakt z wodą morską, obijała się o kamienie i ścierała na piasku. Ma to związek ze zmianami poziomu morza prowadzącymi do zalania rozległego obszaru Zatoki Pomorskiej od wyspy Bornholm po obecne polskie wybrzeże. Dlatego wyroby ludności ze starszej epoki kamienia z różnych surowców są wyławiane przez sieci rybackie w trakcie połowów lub wyrzucane przez fale na brzeg. Motyki z kości dużych ssaków znane są z kilku stanowisk, między innymi z Trudnej, pow. złotowski, oraz w Hohen Viecheln, Lkr. Nordwestmecklenburg, Meklemburgia-Pomorze Przednie. Od motyki Pogorzelicy różnią się obecnością bogatej ornamentyki.
Michał Adamczyk
Autor / wytwórca
Wymiary
cały obiekt: wysokość: 28.4 cm, szerokość: 10 cm
Rodzaj obiektu
motyka
Technika
gładzenie, dłutowanie, wiercenie, cięcie
Tworzywo / materiał
kość turza
Pochodzenie / sposób pozyskania
przekaz
Czas powstania / datowanie
Miejsce powstania / znalezienia
Właściciel
Muzeum Narodowe w Szczecinie
Numer identyfikacyjny
Lokalizacja / status
9600 p.n.e. — 5400 p.n.e.
Muzeum Narodowe w Szczecinie
9600 p.n.e. — 4100 p.n.e.
Muzeum Narodowe w Szczecinie
7000 p.n.e. — 5400 p.n.e.
Muzeum Narodowe w Szczecinie
odkryj ten TEMAT
Muzeum Narodowe w Lublinie
odkryj tę ŚCIEŻKĘ
Ścieżka edukacyjna