treść serwisu

Antoninian

Jest częścią kolekcji: Monety antyczne

Nota popularyzatorska

Kryzys polityczny i ekonomiczny Cesarstwa Rzymskiego w III wieku znalazł odbicie w systemie monetarnym. Dewaluacja denara skutkowała rozwinięciem systemu nominałów średnich. W latach 214–215 cesarz Karakalla wprowadził nową jednostkę monetarną – antoniniana, wartości nominalnej 2 denarów. Moneta bita ze słabego srebra stopniowo, w wyniku obniżania zawartości szlachetnego kruszcu, przekształciła się w bezwartościowy pieniądz miedziany. Pod koniec lat sześćdziesiątych III wieku, antoninian ważył ok. 3g i zawierał zaledwie 2–3% srebra. Na stemplach tradycyjnie występuje wizerunek cesarza oraz personifikacje idei i cnót, które w okresie panowania Filipa I Araba (244–249) szczególnie eksponują elementy wojskowe. Filip wybrany na cesarza wolą żołnierzy, musiał schlebiać wojskowym i liczyć na ich lojalność. Poprawne stosunki z senatem nie gwarantowały cesarzowi spokojnych rządów. Odsunięty od władzy przez zbuntowanych żołnierzy zginął w bitwie w 249 roku.

Na seriach antoninianów cesarz wyobrażony został w koronie promienistej, która była atrybutem słońca i uosabiała boskie pochodzenie władzy cesarskiej. Portret uzupełnia krótka legenda z imieniem oraz tytułami imperatora i augusta. Warto przypomnieć, że przydomek imperatora władcy otrzymywali zgodnie z wolą żołnierzy, a tytuł augusta nadawany był za zgodą senatu. Na rewersie muzealnego egzemplarza, stojącej personifikacji wierności i lojalności (Fides), towarzyszy znak bojowy (vexillum) i sztandar, które wraz legendą: FIDES EXERCITUS (Fides waleczna) nadają wyobrażeniu militarną wymowę. Fides cieszyła się w Rzymie kultem państwowym sięgającym III wieku p.n.e. We wczesnym okresie cesarstwa bogini występowała „cywilnie”, jako Fides Publica z koszem owoców i ziaren, później przy wyjątkowo silniej roli wojska przeobraziła się w wyobrażenie o konotacjach militarnych. Odwołanie się do Fides w końcowym etapie mennictwa Filipa Araba mogło wynikać z poczucia słabości własnej pozycji.

Genowefa Horoszko



Sygnatury i napisy:

  1. Napis: na rewersie w otoku; personifikacja: FIDES EXERCITVS
  2. Napis: na awersie w otoku; imię władcy, tytulatura: IMP PHILIPPVS AVG.

Informacje o obiekcie

Informacje o obiekcie

Inne nazwy

antoninianus

Autor / wytwórca

Filip I Arab, cesarz rzymski (204-249)

Wymiary

cały obiekt: wysokość: 2.1 mm

Rodzaj obiektu

moneta

Technika

bicie

Tworzywo / materiał

srebro

Pochodzenie / sposób pozyskania

zakup

Czas powstania / datowanie

247 — 249

Miejsce powstania / znalezienia

powstanie: Cesarstwo Rzymskie (państwo historyczne; Afryka; Azja; Europa), Rzym (Włochy)

Właściciel

Muzeum Narodowe w Szczecinie

Numer identyfikacyjny

MNS/N/11536

Lokalizacja / status

obiekt nie jest teraz eksponowany

Może Cię również zainteresować:

Dodaj notatkę

Edytuj notatkę

0/500

Jakiś filtr
Data od:
Era
Wiek:
+
Rok:
+
Data do:
Era
Wiek:
+
Rok:
+
asd